Heqê perwerdeyê bi ziwanê dayîke, mayeyê aştîya komelkî yo

Beyanatê Komîsyonê Ziwan, Kultur û Hunerî:

Wexto ke serra newîye ya perwerde û musnayîşî dest pêkena, sîstemê perwerdeyî yê Tirkîya; xizanîya domanan ra heta kêmîbîyayîşê butçeyî, tîcarîkerdişê perwerdeyî ra heta karkerkerdişê domanan û polîtîkayanê zayendperestan, krîzanê zafhetan dir rî bi rî yo. Çareserkerdişê nê krîzan de gamanê tewr manadaran ra yew o yo ke, mîlyonan domanan rê îmkanê perwerdeyê bi ziwanê înan ê dayîke bêro naskerdene.

Sere de domanê Kurdan, ewro mîlyonan domanî, hema ke nêresayê nê îmkanî û dest bi perwerdeyî kenê. Halbûkî perwerdeyê bi ziwanê dayîke, garantîyê ci yo ke doman bi nasname, ziwan û kulturê xo sey yew ferdêko azad aver şoro.

Tirkîya nê di serranê peyênan de yew prosesêko girîng ra vîyarena. Prosesê Aştîye û Komelê Demokratîkî, yew sîstemo demokratîk keno hedef ke tede her ferd û komel bi heqanê xo yê makîyan, serê bingeyê welatdarîyêka yewane û bi rûmete de pîya cuyenê. Yew îqlîmo komelkî yo demokratîk, zafreng û yewanepawit, bi girewtişê binê garantîyî yê heqanê ziwan û kulturanê cîyayan mumkin o. Coka heqê perwerdeyê bi ziwanê dayîke yê girewtişê binê garantîyê qanûnî û destûrê bingeyînî, gamanê zaf girîngan ê aştîye û bedilîyayîşê demokratîkî ra yew o.

Girewtişê binê garantîyî yê heqê perwerdeyî bi ziwanê dayîke yê domanî, hetê perwerdeyêko bikalîte û aştîya komelkîye ra zî elzem o. Heqê "dersa weçînate" yo di saetîn o ke ewro mevcud o, destkewteyêko girîng yê têkoşînê serranê dergan û yê wayîrvejîyayîşê ziwanî yo. Gama bingeyêne ya ke do nê destkewteyî ser o bêra awankerdene, ziwanê dayîke kerdişê ziwanê perwerdeyî û cakerdişê garantîyê naye yo.

Demê peyênî de zext û hêrişê vera dezgehanê ziwanê Kurdkî û bi xoserî bo zî vera kesanê ke Kurdkî qisey kenê, provokasyonan rê ca akenê. Verîgirewtişê ney, xurtkerdişê pîyabîyayîşê demokratîkî û wayûbirayîye tenya pê awankerdişê yew yewanîya raşte ya mîyanê ziwanan de mumkin o.

Heqê ziwanê dayîke ma parçe nêkeno, tam eksê ci ma keno yew. No heq, mayeyê aştîya komelkî yo û heqêko wina yo ke nêeşkeno bêro dewirkerdene.

Serkêşîye de Meclîso Gird o Tirkîya (TBMM), ma dezgehanê îdarî û sîvîlan û heme komelî dawet kenê ke seba naskerdişê heqê perwerdeyê bi ziwanê dayîke, yew berpirsîyarîyêka tarîxîye bigîrê xo ser.

Komîsyonê Ziwan, Kultur û Hunerî yê Partîya DEMî

14 Îlone 2026