2/3737 Esas No’lu Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifine ilişkin muhalefet şerhimiz:
12’nci Yargı Paketi; yargı bağımsızlığını güçlendiren, adalet sisteminin yapısal sorunlarını çözen ve yeni hak güvenceleri oluşturan bütünlüklü bir dönüşüm ortaya koymamaktadır.
Teklifin önemli bir bölümü iktidarın daha önce yaptığı ve Anayasa Mahkemesinin iptal ettiği düzenlemelerin yeniden yazılmasından oluşmaktadır. Buna rağmen aynı teklif; etki analizi olmadan, ön norm denetimi yapılmadan, ilgili toplumsal kesimlere yeterli inceleme ve tartışma süresi tanınmadan, yalnızca iki günlük bir takvimle komisyonun önüne getirilmiştir.
Bu şartlarda yapılan şey anayasal düzeni güçlendiren nitelikli bir reform değil, yürütmenin biriktirdiği anayasal kusurların Meclis eliyle periyodik bakımının yapılmasıdır. Toplumun adalet beklentileri ertelenirken, Meclis'in zamanı iktidarın daha önce yaptığı bilinçli hukuki yanlışları düzeltmek için kullanılmaktadır.
Yargı bağımsızlığı, tarafsızlık, cezada adalet, infazda eşitlik, etkili savunma, keyfî tutuklamaların önlenmesi ve mahkeme kararlarının uygulanması gibi temel sorunlar yerinde dururken; iktidar kendi yarattığı boşlukları doldurmayı topluma reform olarak sunmaktadır.
Norm denetimi verileri ile 12’nci Yargı Paketinin madde yapısı birlikte değerlendirildiğinde ulaşılacak sonuç açıktır:
Anayasa’ya aykırı düzenleme yapmak artık bir istisna değildir. İptal edilinceye kadar uygulamak bir bekleme stratejisidir. İptalden sonra en dar değişiklikle yeniden düzenlemek ise bir yönetim tekniğine dönüşmüştür.
Bu nedenle itirazımız yalnızca teklifin bazı maddelerine değil; Anayasa’ya uygun kanun yapmak yerine Anayasa Mahkemesinin iptal kararları üzerinden ilerleyen, Meclis'i yürütmenin kusurlarını gideren bir tamir makamına indirgeyen ve bu kısır döngüyü “reform” adı altında sürdüren yasama anlayışının bütününedir.
Muhalefet şerhinin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.
29 Haziran 2026